Амаль 2 тыс. жыхароў раёнаў Гомельскай вобласці вечарам 22 чэрвеня, у Дзень усенароднай памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны і генацыду беларускага народа, прыехалі на мітынг і канцэрт-рэквіем "Памяці загінулых. На славу жывых" у мемарыяльны комплекс "Ала" ў Светлагорскім раёне, перадае карэспандэнт БЕЛТА.
Сям’я Каўшаровых – жонка і муж Аліна і Дзмітрый, а таксама іх дачка Вікторыя – у Але не першы раз. "Калі мы пабывалі тут упершыню, даведаліся пра гісторыю гэтага месца, было не па сабе. І кожны раз у гэтым журботным месцы адчуваеш трывожныя пачуцці, заўсёды мурашкі па целе ад усведамлення, што тут адбылося, што давялося перажыць тут людзям. Сэрца літаральна разрываецца ад болю", – падзялілася эмоцыямі Аліна.
Яна расказала, што іх сям’я ездзіць па памятных мясцінах па ўсёй краіне. "Паказваем падрастаючаму пакаленню тое, што было, што перажылі нашы продкі. Стараемся, каб дзеці ведалі і заўсёды памяталі праўду аб вайне і каб такое ніколі не паўтарылася. Не дай бог", – падкрэсліла жанчына.
Амаль сямікласніца Вікторыя дадала: "Я ўдзячна сваім бацькам за тое, што мы наведваем такія мясціны. Дзякуючы гэтаму мы ведаем гісторыю, як усё адбывалася".
На мітынгу намеснік старшыні Гомельскага аблвыканкама Дзмітрый Алейнікаў адзначыў: 85 гадоў прайшло з моманту трагічнага світання 22 чэрвеня 1941 года, калі фашысцкая Германія, не аб’яўляючы вайны, вераломна ўварвалася на тэрыторыю Савецкага Саюза. "Менавіта Беларусь аказалася на перадавой лініі агню, прыняўшы на сябе самы магутны і жорсткі ўдар варожай армады. У адзін момант разбурыліся надзеі мільёнаў сем’яў. Былі паламаны лёсы цэлых пакаленняў. Памяць аб тых грозных гадах як несуцішны смутак назаўсёды застанецца ў нашых сэрцах", – сказаў ён.
Дзмітрый Алейнікаў нагадаў, што пяць гадоў таму, у красавіку 2021 года, Генеральная пракуратура ўзбудзіла крымінальную справу па факце генацыду насельніцтва Беларусі ў гады Вялікай Айчыннай вайны. "Расследаванне прадаўжаецца да гэтага часу. Раскрытыя факты жахаюць сваёй бесчалавечнасцю", – зрабіў акцэнт ён.
"У шэрагу краін, якія некалі адчулі на сабе ўвесь цяжар вермахта, метадычна сціраюць са свядомасці народа подзвіг савецкага салдата. Але мы дакладна ведаем, што нашы дзяды і прадзеды не проста разграмілі моцнага, жорсткага і, здавалася, непераможнага ворага. Яны падарылі нам будучыню, права на жыццё, свабоду і стваральную працу. У гэты дзень, 22 чэрвеня, мы схіляем галовы перад усімі загінулымі ў схватцы з ворагам. Перад пакаленнем савецкіх людзей, якія прынеслі нам Перамогу і падарылі нам будучыню. Мы гэтага ніколі не забудзем і не дазволім нікому забыць!" – запэўніў Дзмітрый Алейнікаў.
Памяць усіх загінулых у гады Вялікай Айчыннай вайны ўшанавалі мінутай маўчання. Да мемарыяла ўсклалі кветкі.
Аб гісторыі трагічных падзей, якія разгортваліся на беларускай зямлі 85 гадоў таму, вёў размову з васьмігадовым сынам Даніілам у гэты вечар і Данііл Захаранка. "Вядома, падрастаючае пакаленне павінна ведаць і памятаць гісторыю. Мой прадзед прайшоў усю вайну. У Калінкавічах быў партызанам. Прабабуля таксама была ў партызанскім атрадзе. І ўсё, што мы ведаем аб подзвігу нашых продкаў, трэба перадаваць наступным пакаленням", – упэўнены мужчына.
У гэтым жа цвёрда пераканана і Наталля Сафонава, якая прыехала на месца спаленай Алы з Масквы. "Гістарычная памяць у Саюзнай дзяржавы агульная. І 22 чэрвеня – сумная дата для ўсіх нас. Мы павінны берагчы нашу памяць, несці яе ў будучыню, вучыць нашых дзяцей, унукаў. Нам не забыць ніколі тую страшную вайну! Яна прыйшла ў кожны дом, закранула кожную сям’ю", – падкрэсліла жанчына.
Яна прызналася, што была пад моцным уражаннем, даведаўшыся пра гісторыю Алы. "Страшная трагедыя. Проста сэрца баліць. І аб гэтым трэба расказваць нашым дзецям, трэба дзяцей сюды прывозіць, у школах гаварыць аб гэтым", – пераканана Наталля Сафонава.
На канцэрце-рэквіеме прагучалі класічныя творы. "Тыя, якія запалі ў душу людзей і ўжо не адно дзесяцігоддзе адлюстроўваюць настрой і думкі, з якімі прыходзіць чалавек на такія мерапрыемствы", – адзначыла начальнік галоўнага ўпраўлення культуры аблвыканкама Інга Заўгародняя.
Жыццё на вуліцах невялікай вёсачкі Ала была назаўсёды спынена 14 студзеня 1944 гады. Раніцай карны атрад акружыў Алу. Акупанты стварылі сапраўднае пекла на зямлі для ўсіх вяскоўцаў, уключаючы самых маленькіх. Вёску спалілі датла разам з жыхарамі: старымі, жанчынамі і дзецьмі. Людзей жывымі кідалі ў агонь, а тых, хто выбягаў з полымя, забівалі. Выратавацца змаглі адзінкі.
У вёсцы Ала загінулі 1758 чалавек, сярод якіх 950 дзяцей, 508 жанчын, 100 мужчын і 200 старых. Цяпер на карце краіны няма такога населенага пункта. У маі 2020 года быў узведзены і адкрыты мемарыяльны комплекс на месцы вёскі. У 2024-м комплекс абнавілі, дабавілі музейную экспазіцыю, якая ў дэталях перадае жахлівую карціну таго часу. На працягу ўсяго года сюды прыходзяць і прыязджаюць людзі, каб ушанаваць памяць бязвінных ахвяр генацыду.
